AI als stille assistent in de spreekkamer

Artificial Intelligence (AI) speelt al een duidelijke rol in ons dagelijks leven; van slimme aanbevelingen op Netflix tot navigatie die files vermijdt. Ook in de zorg wordt AI steeds vaker ingezet. Ronald Hollanders, orthopedisch chirurg én Chief Medical Information Officer, vertelt hoe ver het Slingeland Ziekenhuis is met AI in de spreekkamer en blikt vooruit op wat nog komt. 

Langzaam maar zeker vindt AI zijn weg naar de spreekkamers van het Slingeland. “Patiënten gebruiken zelf regelmatig AI-tools zoals ChatGPT om gegevens en uitslagen in MijnSlingeland te interpreteren,” vertelt Hollanders. “Daar schuilt een belangrijke uitdaging. Uitslagen van testen en onderzoeken bestaan uit losse feiten, zonder context. Als arts verbinden wij die feiten met het verhaal van de patiënt en onze eigen waarnemingen, waar uiteindelijk een diagnose uit voortkomt. Die samenhang ontbreekt bij toepassingen als ChatGPT nog weleens. Bovendien halen bepaalde AI-modellen hun informatie ook van fora en social media, waardoor de betrouwbaarheid niet altijd gegarandeerd is.”

Meer aandacht voor de patiënt dankzij slimme software

Tegelijkertijd ziet Hollanders ook kansen voor het gebruik van AI in de spreekkamer, zeker als het gaat om toepassingen die speciaal voor de zorg worden ontwikkeld. Zo is hij betrokken bij een test op onder andere de polikliniek Orthopedie met OurMind: een spraak-naar-tekst software. Het systeem helpt artsen door gesprekken automatisch samen te vatten, verslagen op te stellen en informatie te structureren. “Daardoor hoeven wij tijdens een gesprek niet mee te typen en hebben we meer aandacht voor de patiënt,” legt hij uit. “Na afloop controleren we die verslagen uiteraard nog op correctheid, maar met name de aandacht die je weer kunt hebben voor de mens tegenover je is een grote winst.”

AI als toekomstig diagnose-assistent

En Hollanders durft verder te filosoferen over de inzet van AI. “Dit is nog maar het begin,” zegt hij. “In de toekomst zou AI ook diagnosevoorstellen kunnen doen. Bijvoorbeeld door een diagnose voor te stellen, maar meteen ook de suggestie te geven: ‘Misschien moeten we een longfoto maken’, en deze opdracht vervolgens alvast klaar te zetten voor de radiologie. Daarmee kan AI ons helpen om de zorg efficiënter en slimmer te organiseren en de werkdruk te verlichten.”

Menselijke controle blijft belangrijk

Dat roept ook vragen op. Want wordt de kans op fouten in de zorg niet groter, en hoe blijft er voldoende ruimte voor de menselijke maat? “Menselijke controle blijft essentieel,” aldus Hollanders. “Artsen moeten de uitkomsten van AI zeker nu nog actief beoordelen voordat er een beslissing wordt genomen. Naarmate de technologie in de toekomst betrouwbaarder wordt, verschuift die rol mogelijk naar meer toezicht op afstand, waarbij artsen monitoren en ingrijpen waar dat nodig is, maar altijd blijft menselijke interactie in ons ziekenhuis van grote waarde. Juist de combinatie van technologische ondersteuning en menselijke aandacht is de toekomst. En laten we eerlijk zijn. Als een systeem op een gegeven moment zou bewijzen honderd keer minder fouten te maken dan de mens, dan is dat toch pure winst!”