‘Band tussen Slingeland en Sengerema Ziekenhuis is sterk’

Het gezicht van Susan Lemson krijgt een warme gloed als ze vertelt wat Sengerema persoonlijk voor haar betekent: “Het geeft heel veel voldoening. Ik ben dokter geworden om mensen te helpen en nergens voel ik dat zo rechtstreeks dan wanneer ik daar ben.” In 2012 verscheen in dit magazine een blog over haar eerste ervaring als (vaat)chirurg in Tanzania. Inmiddels is Susan ook bestuurder van stichting Simba Health Foundation, dat nauw verbonden is aan Sengerema.

Geven van onderwijs

Twee jaar na Susans’ eerste teamreis ging ook Paco Heijmans, anesthesioloog in het Slingeland, richting het Tanziaanse ziekenhuis. Afrika was voor hem bekend terrein, want na zijn studie werkte hij er drie jaar als basisarts. “Tanzania was basic”, vertelt Paco, “Douchen deden we met een emmer water, inmiddels is er een containerhuis met stromend water.” Susan: “Kleurrijk is het ook. En gastvrij. Mensen sparen voor ons het eten uit hun mond, terwijl ze het helemaal niet breed hebben.”

Susan reist elk jaar met een team van operatieassistenten en anesthesiologen naar Tanzania, Paco en zijn collega-anesthesiologen wisselen elkaar af. Zijn meest recente reis was in februari van dit jaar: “Vooral voor onderwijs en ondersteuning.” Daar is steeds meer ruimte voor. Ruim tien jaar deed het medisch team uit het Slingeland vooral operaties, sinds vorig jaar verschuift dat meer naar het opleiden en ondersteunen van Tanzaniaanse collega’s.

Ik zie het als ‘de juiste zorg op de juiste plek’. Het is belangrijk dat zij op tijd herkennen wie ze wel en niet naar het ziekenhuis moeten doorsturen.” Paco vult aan: “Als het met respect voor elkaars vaardigheden lukt om samen te werken, gaat dat veel leed besparen. Dat kost wel tijd.” De komende vijf jaar werkt Sengerema verder aan het verbeteren van de algemene zorg en de zorg na een operatie. “Stap voor stap willen we het ziekenhuis renoveren, zodat er op elke afdeling veilige en schone zorg is, met stromend water en elektriciteit. Met meer personeel, want nu zijn er voor het hele ziekenhuis met ruim driehonderd bedden maar 120 verpleegkundigen, terwijl we er voor een goed dekkend rooster driehonderd nodig hebben.” Paco: “Met een donatie kunnen mensen vanuit Nederland hierbij helpen.”

De samenwerking met het Slingeland is intensief en ook andere ziekenhuizen zijn inmiddels betrokken, zoals het Radboudumc, Canisius Wilhelmina Ziekenhuis en Gelre Ziekenhuizen. “De stichting Vrienden van Sengerema Hospital is opgezet door co-assistenten vanuit Radboudumc en VUMC Amsterdam. Deze stichting heeft ook een intensive care voor neonatologische zorg voor vroeggeboren of ernstig zieke baby’s opgezet.”

Leerzaam en effectief

Susan wil tot slot graag iets onderstrepen: “Doordat er in Sengerema nu een permanente bezetting is van voormalig Slingeland-chirurg Erik Staal, zijn vrouw en de door ons opgeleide artsen internationale gezondheidszorg, gaat het steeds beter met het opbouwen van medische zorg die beklijft in een van de armste regio’s van Tanzania.” En elke reis is weer een leerzame ervaring, ook voor het Slingeland, merkt Paco op: “Dat blijft het ook. Het is heel leuk om met je collega’s uit het Slingeland daar twee weken in een huisje te zitten. Je leert elkaar op een andere manier kennen, een pure teambuildingssessie. Je wordt geduldiger met elkaar en het wordt nog leuker om hier in het Slingeland met elkaar samen te werken.”

Slingeland en Sengerema: een band sinds 2011

De samenwerking van het Slingeland Ziekenhuis met het Sengerema District Hospital begon toen Erik Staal chirurg werd in Doetinchem. Dankzij het werk van zijn schoonouders leerde hij het Sengerema Ziekenhuis kennen. Eenmaal werkzaam in het Slingeland zette hij ‘parachutemissies’ op: vanaf 2011 ging er twee keer per jaar een medisch team naar Tanzania, voornamelijk voor operaties. Inmiddels gaat het om minimaal vier missies per jaar, waarin het team ook onderwijs en logistieke en management-ondersteuning geeft. Dankzij financiële steun van het Slingeland is er sinds 2023 een Arts Internationale Gezondheidszorg (voorheen tropenarts) werkzaam in Sengerema. Deze arts is opgeleid in het Slingeland en biedt ook een stageplaats voor andere artsen-in-opleiding. Chirurg Susan Lemson ging in 2012 voor het eerst mee, anesthesioloog Paco Heijmans in 2014. Sinds 2022 wonen Erik en zijn vrouw Jiska een groot deel van het jaar in Tanzania.